* VAE VİCTİS..

Vae Victis; "vah yenilene" veya modern anlamda ya da popüler kültürde "oyun bitti" manasında kullanılan latince söz.Kelt kralı brennusun henüz krallık döneminde roma yı kuşatması ve kente girişinden sonra, şehrin serbest bırakılması için istediği fidye konusunda anlaşmazlık çıkınca sarf ettiği söz.
brennus romaya girdikten sonra, kentten çekilmek için romalılardan yüklü bir miktar altın istemiş, ve altınların tartılması sırasında romalılar keltlerin hileli tartı kullandıklarını, ağırlığın sabitlendiğini iddia edince kılıcını altınların üstüne koyarak "vae victis" demiştir.Roma bu yenilgiyi hiç unutmadı. Ancak bu hezimetin yararları da oldu. Mağlupların değişmeyecek acı kaderini çok yakından hisseden Roma, bu olaydan sonra şehir duvarlarını hemen onardı ve tüm şehirlerinin, garnizonlarının, kamplarının korunmasına daha çok önem verdi. Silahlarını geliştirdi. Yunan falanks sistemini kaldırarak, kendilerinin oluşturdukları lejyon sistemine geçtiler. Savaş düzeninde, zenginlik ve rütbe kriter olmaktan çıkarıldı, genç ve kuvvetli askerleri ön sıralara yerleştirilmesine karar verildi. Belki de bu düzenlemeler Roma’nın gelecekte bir imparatorluk olacak şekilde yayılmasına bir temel teşkil etmiş oldu.

“ Vae Victis ! ” (Woe to vanquished), “ Vah yenilenin başına gelenlere !”